Huzurevi Sözleşme Şartları: Bilmeniz Gereken Her Şey

Huzurevi Sözleşmesi Nedir?

Huzurevi sözleşmesi; yaşlı bireyin bir huzurevinde kalması ve hizmet alması karşılığında, kurum ile yaşlı birey veya yasal temsilcisi arasında imzalanan hukuki bir belgedir. Sözleşme; tarafların hak ve yükümlülüklerini netleştirerek olası anlaşmazlıkların önüne geçer. Yasal dayanağını 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu, 6 Mayıs 2026 Resmî Gazete’de yayımlanan yeni “Huzurevleri ile Huzurevi Yaşlı Bakım ve Rehabilitasyon Merkezleri Yönetmeliği” ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’dan alır.

Her sözleşme; hizmetin niteliği, süresi, bedeli ve tarafların sorumluluklarını içermelidir. İmzalamadan önce tüm maddeler dikkatlice okunmalı, anlaşılmayan noktalar mutlaka sorulmalı ve gerekirse hukuki danışmanlık alınmalıdır.

Sözleşmenin Hukuki Niteliği

Huzurevi sözleşmesi, Türk Borçlar Kanunu kapsamında hizmet sözleşmesi niteliği taşımakla birlikte, kendine özgü unsurları olan karma bir sözleşmedir. Barınma, beslenme, sağlık ve sosyal ihtiyaçların karşılanmasını kapsayan geniş bir hizmet yelpazesini içerir. Tüketicinin korunması ilkesi gereği, yaşlı bireyin tüketici sıfatıyla hakları yasal güvence altındadır.

Kimler Sözleşme İmzalayabilir?

Sözleşmeyi tam ehliyetli olduğu sürece yaşlı bireyin kendisi imzalayabilir. Fiil ehliyeti kısıtlanmışsa, mahkeme kararıyla atanmış vasi veya noter onaylı vekaletname ile yetkilendirilmiş vekil imzalar. Birinci derece yakınlar (eş, çocuk) da vekaletname veya vasi kararı ile bu işlemi gerçekleştirebilir. Yasal temsil yetkisinin tam ve geçerli olması sözleşmenin hukuki geçerliliği açısından kritiktir.

Yasal Zorunlu Maddeler

Sözleşmede Yasal Geçersiz Olan (Kırmızı Bayrak) Maddeler

Ücret ve Ödeme Koşulları

Ücret bölümü sözleşmenin en kritik kalemlerinden biridir. Temel bakım hizmetlerinin yanı sıra ek hizmetlerin nasıl ücretlendirileceği açıkça belirtilmelidir. Şeffaf bir ücretlendirme politikası karşılıklı güvenin temelini oluşturur. Karşılaştırma için: Huzurevi Fiyatları 2026.

Temel Ücret ve Ek Hizmet Bedelleri

Temel ücret genellikle barınma, üç öğün yemek, temel öz bakım (banyo, kıyafet değişimi), oda temizliği, çamaşır ve temel hemşirelik hizmetlerini kapsar. Aşağıdaki kalemler genellikle ek ücrete tabidir veya aile tarafından temin edilir:

• İlaç, medikal cihaz, hasta bezi, özel beslenme ürünleri — aile sağlar veya kurum üzerinden aileden tahsil edilir.
• Özel diyet, beslenme takviyesi
• Fizyoterapi, ergoterapi, psikolog seansları
• Özel hemşirelik veya refakatçi (çoğu kurumda yasak)
• Kuaför, manikür, pedikür gibi kişisel bakım
• Dışarıya özel ulaşım, refakatli transfer
• Tek kişilik özel oda farkı (%30–60), tam bakım (%30–60), demans/Alzheimer bakımı yaklaşık %10 (ortalama 10.000 TL)

Depozito ve Ön Ödeme Şartları

Sözleşmede depozito miktarı, hangi koşullarda iade edileceği, iade süresi ve olası kesinti nedenleri yazılı olmalıdır. Depozito, ASHB’nin belirlediği yasal üst sınırı aşamaz ve Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde değerlendirilir. Ön ödeme yapıldıysa, sözleşmenin erken feshi durumunda iade koşulları da net biçimde yer almalıdır.

Bakım Hizmetleri Kapsamı

Sunulacak bakım hizmetleri sözleşmede en ince ayrıntısına kadar belirtilmelidir. Bu, yaşlı bireyin günlük yaşam kalitesini doğrudan etkilediği için kritik öneme sahiptir.

Sözleşmede Açıkça Tanımlanması Gereken Hizmetler

• Kişisel bakım: Banyo, tıraş, saç-tırnak bakımı, giyinme, tuvalet yardımı.
• Beslenme: 3 öğün + ara öğün, özel diyet uygulamaları, yemek saatleri.
• Sağlık takibi: Düzenli kontrol, ilaç takibi, acil müdahale, hastane sevki, hemşire/doktor sıklığı.
• Sosyal-psikolojik destek: Sosyal aktivite, grup ve bireysel terapi, aile ziyareti politikası.
• Temizlik-çamaşır: Oda temizliği, çarşaf-havlu değişimi, kişisel çamaşır.
• Ulaşım: Doktor randevusu, acil hastane transferi.

Bakım Planı ve Periyodik Değerlendirme Hakkı

Sözleşme, yaşlı bireyin ihtiyaçlarına özel bireyselleştirilmiş bakım planı oluşturulmasını ve periyodik olarak (örn. 3 veya 6 ayda bir) gözden geçirilmesini güvence altına almalıdır. Planın hazırlanması ve revizyonuna yaşlı veya temsilcisinin katılım hakkı, planın bir kopyasını talep etme hakkı sözleşmede yer almalıdır.

İptal ve Çıkış Koşulları

Ailenin Çıkış Hakkı ve Bildirim Süresi

Aile veya yasal temsilci, sözleşmeyi dilediği zaman feshedebilir. Çoğu kurum 15–30 günlük yazılı bildirim süresi öngörmektedir; 30 günü aşan ihbar süreleri haksız sözleşme şartı kapsamında değerlendirilir. Bildirimler yazılı ve teslim belgeli olmalı; e-posta veya sözlü bildirim tek başına yeterli kabul edilmemelidir.

Sakin vefat ettiğinde sözleşme otomatik olarak sona erer. Kurumun, kalan günler için orantılı ücret iadesi yapması ve kişisel eşyaların belirli bir süre içinde teslim edilmesi gerekir.

Kurumun Sözleşmeyi Feshedebileceği Haller

Kurumun sözleşmeyi tek taraflı feshedebileceği durumlar sınırlı sayıda belirlenmiştir: ağır kurallara sürekli aykırı davranış, bakım bedelinin uzun süre ödenmemesi, kurumun sağlık kapasitesini aşan tıbbi ihtiyaç gibi. Bu listenin dışına çıkan ve kuruma geniş takdir yetkisi tanıyan fesih hükümleri geçersizdir. Haksız fesih girişiminde ASHB İl Müdürlüğüne yazılı şikâyette bulunulabilir.

Gizli Maddeler ve Tuzaklar

Sık Rastlanan Sorunlu Sözleşme Maddeleri

Sözleşmede gizlenmiş, ileride sorun yaratma potansiyeli taşıyan maddelere dikkat edin: otomatik yenileme, tek taraflı fiyat artışı yetkisi, zorunlu ek hizmet paketleri, habersiz oda değişikliği, tıbbi müdahale kısıtlamaları, yüksek cayma bedeli, depozito iadesinde kurum lehine geniş takdir yetkisi.

Sözleşme Dili ve Anlaşılırlık

Küçük punto ile yazılmış bölümler, karmaşık hukuk jargonu ve atıfta bulunulan ek belgeler (yönetmelik, iç prosedür) dikkatle incelenmelidir. Sözleşmenin açık, anlaşılır bir Türkçe ile kaleme alınmış olması Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun gereğidir.

Sözleşme İmzalamadan Önce Sorulacak Sorular

Finansal Konularda

• Aylık ücrete hangi hizmetler dahil? (konaklama, yemek, temizlik, temel sağlık)
• Ek ücretli hizmetler nelerdir? (kişisel bakım, fizyoterapi, kuaför, özel diyet)
• Depozito veya giriş ücreti var mı, iade koşulları nelerdir?
• Fiyat artışı ne sıklıkla ve hangi tavanla yapılır?
• Ödeme planı, gecikme yaptırımı, fesih halinde iade nasıl?
• İlaç, bez gibi sarf malzemeleri kim sağlar, ücretlendirme nasıl?

Bakım Kalitesi Hakkında

• Personel sayısı ve nitelikleri (hemşire, doktor, bakıcı) nedir?
• Acil durum prosedürü nasıl işler?
• Günlük aktivite ve sosyal program çeşitliliği nedir?
• Ziyaret saatleri ve koşulları nelerdir?
• Oda temizliği ve kişisel hijyen ne sıklıkla?
• Özel diyet uygulamaları var mı?
• Güvenlik önlemleri (kamera, acil buton, yangın) yeterli mi?
• Denetim raporlarına ulaşılabilir mi?
• Şikayet/öneri mekanizması nasıl işliyor?
• Kişisel eşya getirme kısıtlamaları nelerdir?

Aile Hakları ve Sorumlulukları

Yasal Ziyaret ve Denetim Hakları

Aile veya yasal temsilci; sevdiklerinin bakım koşullarını yerinde gözlemleme, hizmet kalitesini değerlendirme ve aksaklıkları bildirme hakkına sahiptir. Habersiz ziyaret hakkı, kurumun her zaman denetime açık olması gerektiğinin göstergesidir. Yaşlının sağlık kayıtlarını inceleme ve durumu hakkında bilgi alma hakkı da bulunmaktadır.

Ailenin Mali ve Hukuki Sorumlulukları

Sözleşmeyi imzalayan aile bireyi veya vasi, bakım ücretlerinin düzenli ödenmesinden mali olarak sorumludur. Ödeme gecikmeleri sözleşmedeki yaptırımlarla karşılaşılmasına neden olabilir. Vesayet altındaki yaşlılar için vasinin hukuki sorumlulukları daha kapsamlıdır.

Şikayet ve İtiraz Mekanizmaları

Kurum İçi Şikayet Kanalları

Öncelikle kurum içi şikayet kanallarının kullanılması önerilir. Her huzurevinin şikayet prosedürü (dilekçe formu, şikayet kutusu, yönetici görüşmesi) bulunmalıdır. Şikayetlerin yazılı yapılması ve bir kopyasının saklanması ileride delil teşkil edebilir.

Bakanlık ve Yasal Başvuru Yolları

Kurum içi süreç sonuç vermezse şu kanallar kullanılabilir:

• Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüğü — yazılı dilekçe ile başvuru.
• ALO 183 Sosyal Hizmet Danışma Hattı — telefonla şikayet ve danışma.
• CİMER — yazılı online başvuru.
• Tüketici Hakem Heyeti — Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında haksız uygulamalar için.
• Tüketici Mahkemesi — ciddi hukuki anlaşmazlıklar için.
• Cumhuriyet Başsavcılığı — yaşlıya yönelik kötü muamele veya ihmal durumunda suç duyurusu.

Sık sorulan sorular

Huzurevi sözleşmesi ne kadar süreyle yapılır?

Genellikle yıllık olarak yapılır; bazı kurumlar daha kısa veya daha uzun süreli seçenekler sunar. Sözleşme süresi, yenileme koşulları ve fesih şartları metinde açıkça belirtilmelidir. Otomatik yenileme maddelerine özellikle dikkat edilmelidir.

Sözleşme şartları tek taraflı değiştirilebilir mi?

Genellikle karşılıklı mutabakat olmadan tek taraflı değiştirilemez. Bazı sözleşmelerde fiyat artışı veya hizmet değişikliği için kuruma yetki veren maddeler bulunabilir; bu maddeler imzalanmadan önce müzakere edilmelidir. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun tek taraflı haksız şartlara karşı koruma sağlar.

Huzurevi sözleşmesi feshedilebilir mi?

Evet. Aile veya yasal temsilci dilediği zaman feshedebilir; yasal ihbar süresi 30 günü aşamaz. Vefat halinde sözleşme otomatik olarak sona erer ve kalan günler için orantılı ücret iadesi gerekir.

Sözleşmede hangi sağlık hizmetleri garanti edilir?

Temel sağlık hizmetleri (düzenli doktor kontrolü, ilaç takibi, hemşirelik) genellikle dahildir. İleri düzey tıbbi müdahaleler, özel tedaviler veya ameliyatlar ek ücretli veya kurum kapsamı dışındadır. İlaç ve medikal cihaz aile tarafından sağlanır.

Huzurevi şikayetleri için hangi kanallar kullanılır?

Önce kurum içi şikayet kanalı; sonuç alınamazsa ASHB İl Müdürlüğü, ALO 183 Sosyal Hizmet Danışma Hattı, CİMER, Tüketici Hakem Heyeti veya gerekirse Tüketici Mahkemesi başvurulabilir. Kötü muamele durumunda Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusu mümkündür.

Depozito iade edilmezse ne yapılır?

Depozito iadesinde gecikme veya haksız kesinti durumunda önce kuruma yazılı talep yapılır. Sonuç alınamazsa Tüketici Hakem Heyeti’ne (parasal sınır dahilinde) veya Tüketici Mahkemesine başvurulabilir. Sözleşmedeki depozito maddesi delil olarak kullanılır.

Yıllık fiyat artışı için yasal sınır var mı?

Yasal kesin bir tavan yoktur; ancak sözleşmede artışın hangi gösterge (TÜFE, asgari ücret oranı) baz alınarak yapılacağı ve hangi sıklıkta uygulanacağı net biçimde yazılı olmalıdır. Keyfi ve bildirimsiz artış Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun kapsamında haksız şart sayılır.

ASHB’nin sözleşme üzerindeki rolü nedir?

Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu ve 2026 yönetmeliği kapsamında huzurevlerini ruhsatlandırır, denetler ve sözleşme standartlarına uyulmasını sağlar. Şikayet halinde İl Müdürlüklerine başvurulabilir.

Yakınınız için hangi seçeneğin uygun olduğunu birlikte değerlendirmek isterseniz ücretsiz danışmanlık formunu doldurabilirsiniz; danışmanlık ücretsizdir.